Şavşat Genel Tanıtımı

Artvin Kültürü ve Turizmi

Temsilcilerimiz

Murat Aydın
M.Fatih Berber
Sedat ARSLAN

ANNE BABA HAKKI

Şener Karahan

Şener Karahan / 13.05.2008

ANA BABANIN SEKSEN HAKKI; Sual: Ana-baba hakları nelerdir? CEVAP imam-ı Nesefi hazretleri bildiriyor ki: Ana-babanın evladı üzerinde seksen kadar hakkı vardır. Kırkı sağlığında, kırkı vefatından sonradır. Sağlığında olan kırk haktan onu bedenle, onu dil ile, onu kalble, onu da para iledir. BEDENLE OLAN HAKLARI: 1- Hizmet ederek rızalarını almak. Hadis-i seriflerde buyuruldu ki: (Ana-babasına hizmet edenin ömrü ber~ketli ve uzun olur.) [islam Ahlakı] (Ana-babasını dine uygun hizmetleriyle razı eden, Allahü tealayı razı etmis olur, onları gazaplandıran, Allahü tealayı gazaplandırmıs olur.) [ibni , , Neccar] (Ana-babası, yanında ihtiyarladığı halde, [rızalarını alamayıp] Cenneti kazanamayanın burnu sürtsün.) [Tirmizi] Hasan-ı Basri hazretleri, Kabe'yi tavaf ederken sırtında yük olan bir zat görüp der ki: - Niçin yükle tavaf ediyorsun? - Bu yük değil, babamdır. Bunu Sam'dan yedi defa getirip tavaf ettim. Çünkü, bana dinimi, imanımı öğretti. Beni' islam ahlakı ile yetiştirdi. - Kıyamete kadar böyle arkanda taşısan, bir defa kalbini kırmakla bu yaptığın hizmet boşa gider. Bir defa da gönlünü yapsan, bu kadar hizmete karşılık olur. Ana-babaya hizmette kusur etmemelidir. Hazret-i ibni Abbas, "Ana-babana karşı, kusurlu, güçsüz, aşağı bir kölenin, sert, kaba efendisine karşı bulunduğu hal üzere ol!" buyurdu. Anneye hürmet ve hizmet, babadan önce gelir. Hadis-i seriflerde buyuruldu ki: (Anneye yapılan iyiliğin ecri iki mislidir.) [i. Gazali] , (Önce annene, sonra babana, kız kardeşine, erkek kardeşine ve sırası ile diğer yakınlarına iyilik et!) [Nesa i] (Veysel Karani'nin kavuştuğu bütün ihsan ve dereceler, anasına yaptığı iyilik sebebiyledir.) [R.Nasıhin] (Ya Resulallah, annem müşriktir. Ona iyilik etmem caiz midir?) diye sorana, (Evet, annene iyilik ve ihsanda bulun!) buyuruldu. (Ebu Davud) Her Peygamber, kendi annesinden de üstündür. Buna rağmen, Peygamberler de annelerine hürmet ve hizmet etmislerdir. Kafir olan ana-babaya hizmet etmek, nafakalarını vermek, ziyaretlerine gitmek gerekir. Küfre sebep olan şeyleri yaptıracaklarından korkulursa, ziyaretlerine gidilmez. (Bezzaziyye) Hazret-i Musa, Cennetteki komşusunun kim olduğunu Hak tealadan sorup öğrendikten sonra yanına gider. Bu bir kasaptır. Kasap, bir parça et pisirir. Asılı zenbili aşağı alır, çok zayıf bir kadına et ve su verir. Üstünü başını te'mizleyip, zenbile koyar. Kasap, (Bu annemdir. Yaşlanıp bu hale girdi; sabah-akşam böyle bakarım) der. Kasabın annesinin, (Ya Rabbi oğlumu Cennette Musa aleyhisselama komşu eyle) dediğini Hazret-i Musa da işitir. Kasaba, (Müjde, Allahü teala, seni Musa aleyhisselama komşu etti) buyurur. (Şir'a) 2- iyilik etmek. Ana-babaya iyilik ve ihsan, evlada farzdır. Hadis-i şeritlerde buyuruldu ki: (Ana-babasına iyilik eden evlat, Peygamberlerle beraber Cennete girer.) [i. Rafii] (Ana-babasına iyilik edenin ömrü uzun, rızkı bereketli olur.) [i. Ahmed] (En faziletli amel, vaktinde kılınan namazdan sonra ana-babaya iyiliktir.) [Müslim] (Ana-babaya ihsan, bedbahtlığı saadete çevirir, ömrü uzatır ve insanı kötü ölümden korur.) [Ebu Nuaym] (Ana-babanıza ihsan ederseniz, çocuklarınız da size ihsan eder.) [Taberani] (Sen de malın da babana aittir.) [ibni Mace] 3- Asi olmamak, karşı gelmemek. Hadis-i şeriflerde buyuruldu ki: (Ana-babaya karşı gelmek büyük günahtır.) [Buhari] (Ana-babasına asi olan Cennete giremez.) [Nesai] (Ana-babasına karşı gelenin ömrü bereketsiz ve kısa olur.) [islam Ahlakı] imanı olanlardan Cehennemden en sonra çıkacak olanlar, Allahü tealanın yolunda olan ana-babasının islamiyet'e uygun olan emirlerine asi olanlardır. Ana-babanın ve hiç kimsenin, dine uymayan emri yapılmaz. Fakat, anababaya, yine tatlı söylemek, onları incitmemek gerekir. Ana-baba kafir ise, onları kiliseden, meyhaneden, sırtta taşıyarak bile, geri getirmek gerekir. Fakat, oralara götürmek gerekmez. Ana-baba zalim de olsa, onlara karşı gelmek, onlarla sert konuşmak caiz değildir. (Anam-babam çok şefkatsiz, onlara nasıl itaat edeyim) diyen bir kimseye, Resulullah efendimiz buyurdu ki: (Anan seni 9 ay karnında gezdirdi. 2 yıl emzirdi. Seni büyütüne kadar koynunda besledi ve kucağında gezdirdi. Baban da seni büyütüne kadar birçok zahmete katlandı. Idare ve maişetini temin etti. Sana dinini, imanını öğretti. Seni islam terbiyesi ile büyüttü. Simdi nasılolur da, sefkatsiz olurlar? Bundan daha büyük ve kıymetli sefkat olur mu?) [Ey Oğul Ilmihali] (Ya Resulallah, yaşlı anama elimle yedirip içiririm. Abdestini aldırır, sırtımda taşırım. Hakkını ödemiş olur muyum?) diye soran kişiye buyurdu ki: (Hayır, yüzde birini bile ödemiş olamazsın. O sana, yaşaman için hizmet ediyordu, sen ise, ölümünü bekleyerek hizmet ediyorsun. Ancak Allahü teala, bu az iyiliğine karşılık çok sevap ihsan eder.) [R. Nasıhin] Bir zat, (Ya Resulallah, ana-baba, evladına zulmetse de rızalarını almayan Cehenneme girer mi?) diye sorunca, cevaben 3 defa (Evet zulmetseler de rızalarını almayan Cehenneme girer) buyurdu. (Beyheki) Şu halde ana-baba zalim olup, evlada zulmetseler de, günah işlemeyi emretseler de, yine onları üzmemeye, küstürmemeye çalışmalıdır! Günah olan emirleri yapılmaz ama, yine de onları üzücü söz söylemek caiz olmaz. Ana-baba kötü bile olsa, yine onlarla iyi geçinmelidir! Ziyaretlerini terk etmek büyük günahtır. Hiç olmazsa, selam göndererek, tatlı mektup yazarak, telefon ederek, bu günahtan kurtulmalıdır! Kur'an-ı kerimde 3 şey, 3 şeyle beraber bildirildi. Biri yapılmazsa, ikincisi kabul olmaz. Peygambere itaat edilmezse, Allah'a itaat edilmiş olmaz. Ana-babaya şükredilmedikçe, Allahü tealaya şükredilmiş olmaz. Malın zekatı verilmedikçe, namazlar kabulolmaz. (Tefsir-i Mugni) 4- itaat etmek, karşı gelmemek, günah olmayan emirlerini yapmak. Hazret-i Musa, Allahü tealadan 9 defa nasihat istedi. Hepsinde de, ana-babaya itaat etmesi emrolundu. Hadis-i şerifte buyuruldu ki: (Ana-babaya itaat, Allah'a itaattir, onlara asi olmak, Allah'a asi olmaktır.) [Taberani] Babasına asi gelen, çocuğundan mürüvvet göremez, muradına kavuşamaz, ailesi ile geçinemez, evinin tadı bozulur. (Şir'a) 5- Sert bakmamak, şefkatle, sevgi ile bakmak. Ana-babasına şefkat ve sevgi ile bir defa baksa, kabul edilmis bir hac sevabına kavusur. Peygamber efendimiz (Ana-babanın yüzüne merhametle bakana, hac ve umre sevabı yazılır) buyurunca, (Günde bin defa bakarsa da böyle midir?) denildi. Cevaben buyurdu ki: (Günde yüzbin defa baksa da ... ) [R. Nasıhin] Yine buyurdu ki: (Ana-babanın yüzüne sevgi ile bakmak ibadettir.) [Ebu Nuaym] 6- Üzmemek, incitmemek, rızalarını kazanmak. Hadis-i şeriflerde buyuruldu ki: (Rabbin rızası, ana-babanın rızasında, gazabı da, ana-babanın gazabındadır.) [Buhari] (Ana-babasının rızasını alan mümine Cennetten iki kapı, üzene de Cehennemden iki kapı açılır.) [Beyheki] (Ana-babasını razı eden mümin, ne yaparsa yapsın Cehenneme girmez, inciten de Cennete girmez.) [Şir'a] (Hak teala, bazı günahların cezasını kıyamete kadar geciktirir. Anababaya isyan bundan müstesnadır.) [Hakim] Ana-babayı üzmek, onlara eziyet etmek büyük günahtır. Ana-babanın veya hiç kimsenin günah olan emirleri yapılmaz. Ana-babanın yemeklerinde haram karışığı olduğu şüpheli olsa, ana-baba bu yemekten yemesi için evladını zorlasa, evladın o yemekten yemesi gerekir. Çünkü şüpheli şeylerden kaçınmak vera, ana-babanın rızasını almak ise vaciptir. Fakat gayrı meşru emirleri dinlenmez. Mesela onlar, (Içki iç, namaz kılma, yoksa senden razı olmayız) deseler de, haram olan şeyler yapılmaz. Çünkü (Halıka isyan olan iste, kula itaat edilmez) emri vardır. Hak teala buyuruyor ki: (Biz, insana, ana-babasına iyi davranmasını tavsiye ettik. Eğer onlar, seni, hakkında bilgin olmayan bir şeyi bana ortak koşman için zorlarlarsa, onlara itaat etme.) [Ankebut 8] Ana-babası günah işleyen çocuk, bunlara bir defa nasihat eder. Kabul etmezlerse, susar. Onlara dua eder. 7- izinsiz sefere gitmemek. Hacca giderken, muhtaç olmayan ana-babadan izin almak sünnettir. Ana-baba muhtaç ise, izinsiz gitmek haramdır. Ana-babası muhtaç olmayan, onlardan izinsiz farz olan hacca gidebilir. Fakat nafile olan hacca izinsiz gidemez. (Redd-ül Muhtar) Cihad için izin isteyen birine Peygamber efendimiz, ana-babasının sağ olduğunu öğrenince, (Burada kal, onlara hizmet et, onlara hizmet cihaddır.) (Buhari) Cihada gitmek için gelen başka birisine de buyurdu ki: (Annenin yanından ayrılma! Cennet onun ayağı altındadır.) [Nesai] Biri de, hicret etmek için gelip, (Ya Resulallah, ana-babamı ağlatarak geldim) dedi. Peygamber efendimiz bu duruma üzülerek buyurdu ki: (Hemen git, onları ağlattığın gibi güldür!) [Ebu Davud] Ana-babayı ziyaret etmemek büyük günahtır. Hiç olmazsa, selam göndererek, tatlı mektup yazarak bu günahlardan kurtulmalıdır. 8- Saygıda, hürmette kusur etmemek. Hadis-i şerifte buyuruldu ki: (Büyüğünü saymayan bizden değildir.) [Tirmizi] Onları görünce ayağa kalkmak, yanlarına gitmek, onlar oturuncaya kadar ayakta durmak, izinsiz oturmamak gerekir. Otururken edepli oturmalı, ayağını uzatarak oturmamayı, bacak bacak üstüne atmamalıdır. Onlar bana bir şey demiyor diye bunları ihmal etmemelidir. 9- Onlarla yolda giderken, arkalarindan gitmek. Zaruratsiz önlerinde yürümemek. 10- Çağırınca, hemen kalkıp yanlarına gitmek, buyurun demek. Ana-baba çağırınca, farz namazı bozmak caiz olur ise de, ihtiyaç yoksa, bozmamalıdır. Sünnetler bozulur. Hak teala buyurdu ki: (Ya Musa, benim indimde çok ağır ve büyük bir günah vardır ki, o da, anababa evladını çağırınca, emrine uymamasıdır.) [islam Ahlakı] DİL İLE OLAN HAKLARI: 1- Yumuşak söylemek, tevazu etmek. Öf bile dememek. Hak teala buyuruyor ki: (Biz insana, ana-babasına iyilik etmesini tavsiye ettik.) [Ahkaf 15] (Rabbin, yalnız kendisine kulluk etmenizi, ana-babanıza da ıyı davranmanızı emretti. Onlardan biri veya ikisi senin yanında yaslanırsa, kendilerine öf bile deme; ağır söz söyleme, onlarla yumuşak ve tatlı konus, onlara acı, tevazu kanadını gerip "Rabbim, küçükken beni yetiştirdikleri gibi sen de onlara merhamet et" diye dua et.) [Isra 23, 24] Hasan-ı Basri hazretleri buyurdu ki: (Alim bir evladın ana-babası kafir olsa, kuyudan su çekmeleri için ona muhtaç olsalar, o da birkaç kova çektikten sonra öf dese, bu sebeple bütün amellerinin sevabı yok olur.) 2- Konuşurken sesini, onların sesinden yüksek çıkarmamak. 3- Yanlarında çok konuşmamak, edebi aşmamak. Ana-baba bildiği şeyleri de anlatsa, yine aynı şeyler mi dememek. Hiç duymamış gibi can kulağı ile dinlemek. 4- Kaba, dokunaklı ve argo söz söylememek. Mesela iki kardeşi olan biri, öteki kardeşini kastedip (Oğlun şunu yaptı. Ben yapsam kıyameti koparırdınız) veya (Anne torunu tepene çıkartıyor, çok şımartıyorsun. Söz dinletemiyoruz) gibi sözlerle ana-babayı üzmemelidir. Çocuklarını ana-babanın yanında dövmemeli, azarlamamalıdır. Böyle şeyler ana-babayı üzer. 5- Hanımını onlardan üstün tutmamak. Peygamber efendimiz buyuruyor ki: (Hanımını anasından üstün tutana lanet olsun! Onun farz ve diğer ibadetleri kabulolmaz.) [Şir'a] 6- isimleri ile çağırmamak, sözlerini kesmemek, sözlerinin arasına girmemek. Bilgiçlik taslamamak. Ana-baba yanlış da söylese, öyle değil diyerek itiraz etmemek. 7- Ana-babanın arasını açacak söz ve hareketlerden uzak durmak. Ana-baba ile oğul veya kızın arasını açacak işlerden uzak durmak. Gelinleri, ana-baba ile oğullarının arasını açacak sözlerden uzak tutmalıdır. Peygamber efendimiz, (Ana ile oğulun arasını açana lanet olsun) buyurmuştur. (Gunye) 8- Konuşurken, yap, yapma gibi ifadeler kullanmamak. Yapar mısın gibi ricada bulunmalıdır. 9- Hayır dualarını almak. Ana-baba duasını ganimet bilmek. Hadis-i şeriflerde buyuruldu ki: (Üç kişinin duası kabulolur. Ana-baba, mazlum ve misafirin duası.) [Tirmizi] (Ana-babanın duası, ilahi hicaba ulaşır, duaları kabulolur.) [ibni Mace] 10- Beddualarını almamak. Hadis-i şeriflerde buyuruldu ki: (Ana-babanın çocuğuna ve mazlumun zalime olan bedduaları, reddolmaz.) [Tirmizi] (Kendinize, evladınıza ve malınıza beddua etmeyin! Duaların kabul olduğu bir saate rastlar da bedduanız kabulolur.) [Müslim] Ana-baba çağırdığı zaman herhangi bir işle uğraşırsan, hemen onu terk edip, derhal ana-babanın emrine koş! Anan-baban sana kızıp bağırırsa, onlara sen bir şey söyleme! Ananın-babanın duasını almak istersen, sana emrettikleri işleri çabuk ve güzel yapmaya çalış! Bu işini beğenmeyip sana gücenmelerinden ve beddua etmelerinden kork! Sana darılır iseler, onlara karşı sert söyleme! Hemen ellerini öperek gazapıarını teskin et! Ananınbabanın kalbierine geleni gözet! Çünkü senin saadet ve felaketin, onların kalbierinden doğan sözdedir. Anan-baban hasta ise, ihtiyar ise, onlara yardım et! Saadetini onlardan alacağın hayır duada bil! Eğer onları incitip, beddualarını alırsan, dünya ve ahiretin harap olur. Atılan ok tekrar geri yaya gelmez. Onlar hayatta iken, kıymetini bil! KALB İLE OLAN HAKLARI: 1- Acımak, merhamet etmek. Hadis-i şerifte buyuruldu ki: (Merhamet etmeyene, merhamet edilmez, acımayana acınmaz.) [Müslim] 2- Sevmek. Her fırsatta ana-babanın ellerini öpmeli, sevdiğini hissettirmelidir. Hadis-i şerifte buyuruldu ki: (Annesinin ayağını öpen, Cennetin eşiğini öpmüş olur.) [Şir'a] 3- Sevinçlerine sevinmek. Bir şeye sevinince, (Ne iyi olmuş, hayırlı olsun) gibi sözlerle memnuniyetini bildirmelidir. 4- Üzüntülerine üzülmek, dertleri ile hemdert olmak. Bir şeye üzülmüşlerse, (Geçmiş olsun) diyerek ilgilendiğini, üzüldüğünü bildirmeye çalışmalıdır. 5- Çok söylemelerinden incinmemek. incinse bile, kesinlikle incindiğini hissettirmemek. 6- Sitem ve cefalarına kızmamak. Sözlerini hiç duymamış gibi hareket etmek. 7- Onlardan razı olmak. Ne yapıp yapmalı, onların rızalarını almaya çalışmalıdır. Hadis-i şerifte buyuruldu ki: (Allahü tealanın rızası ana-babanın rızasındadır.) [R. Nasihin] 8- incitmekten çok korkmak. isra suresinin 23. ayet-i kerimesinde ana-babaya iyi davranmak, onlara yumuşak ve tatlı söylemek emredilmektedir. Gaflete düşüp ana-babanın kalbini kırarsan, derhal rızalarını almaya çalış, yalvar ve ne yaparsan yap, onların gönlünü al! 9- Nazlanmamak. Aksine onların nazına katlanmaııdır. Çünkü ana-baba küçükken bizim çok nazımızı çektiler. Nazlanma sırasının onlarda olduğunu unutmamalıdır. 10- Sıkıntı görse de, ölseler de kurtulsak diye düşünmemek, çok yaşamalarını arzu etmek. Onlar, bizden çok sıkıntı gördükleri halde, yasamamızı istemişlerde icabında kendileri aç durup bizi doyurmuşlardı. MAL,PARA İLE OLAN HAKLARI: 1- Kendinden önce, onlara elbise almak. Kendi yiyeceğinden iyisini onlara• vermek. 2- Uzakta iseler ziyaretlerine gitmek. Ana-baba ve mahrem akrabaları ziyaret etmek vaciptir. Hiç olmazsa, selam göndererek, tatlı mektup yazarak bu günahlardan kurtulmaııdır. Ziyarette sıra, ana, baba, evlat, dede, nine, kardeş, amca, hala, dayı ve teyzedir. 3- Beraber yemek. 4- Arzularını sormak, öğrenip yerine getirmek. 5- Evlerini temizlemek, boyamak, tamir etmek. 6- Para vermek. ihtiyaçları olup da söyleyemezler belki. 7- Malı, parayı onlara serbest etmek. Ne zaman isterseniz, malım, param size feda olsun demeli, bir kızgınlıkları varsa, bu yolla onları teskin etmelidir. Anababaya harcanan paradan sual olunmaz. Muhtaç olan ana-babaya yardım farzdır. Kur'an-ı kerimde mealen buyuruluyor ki: (Ana-babaya, akrabaya, yetimlere, yoksullara, yolculara infak edin!) [Bekara 215] Kime infak edeceğini soran kimseye Resulullah efendimiz, (Kendine, anababana, sonra hanımına ve çocuklarına, hizmetçine bundan sonrasını da artık sen bilirsin) buyurdu. (Nesai) Babası hasta olup, bakacak kimse bulunamazsa, kocasından izinsiz gidip hizmet eder. Zimmi baba da böyledir. Çocuk, zengin olan babasına bakmaya mecbur değildir. (Bezzaziyye) Zengin çocuğun, fakir olan ana-babasına nafaka vermesi farzdır. Fakir kimsenin, fakir babasına nafaka vermesi farz değildir. Fakir olan ana-babasını kendi evine alıp, birlikte otururlar. (Fetava-i Hayriyye) Ana-babadan birine iyilik edince öteki incinirse, babaya hürmet ve itaat etmeli, anaya hizmet, yardım ve ihsan etmelidir. 8- Ara sıra güzel yemek yapıp, davet etmek. Gönülleri ister de, belki söyleyemezler. 9- Dostlarını, dost bilip davet ederek gönüllerini almak. Düsmanlarından uzak durmaya çalışmak. 10- Hastalandıkları zaman, tedavileri ile meşgulolmak, ilaç almak. Bir bakıcı, bir hizmetçi tutmak yerine, bizzat kendisi hizmet etmeye çalışmalıdır. VEFATLARINDAN SONRAKİ 40 HAK: 1- Definlerinde erken davranmak. 2- Sünnet üzere yıkamak. Bu işi bilen iyi kimselere yıkatmalıdır. 3- Sünnet üzere kefenlemek. 4- Caiz olmayan kefen yapmamak. 5- Sünnet olan sayıya dikkat etmek. Erkeklere 3 parçadan fazla yapmamak. 6- Kefende israf etmemek. 7- Helal parasından kefen almak. 8- Cenaze namazını biliyorsa kendisi kıldırmak. Bid'at ehli kimselere kıldırmamak. 9- Onlara hep dua etmek. Bir hadis-i şerif meali: (Ana-babasına dua etmeyenin rızkı kesilir.) [Şir'a] 10- Toprağa kendisi koymak. 11- Mezarı kazan ve çalışanları memnun etmek. 12- iyi ve salih kimselerin arasına defnetmek. 13- Kötülerin arasına gömmemek. Çünkü kötü komşudan onlara sıkıntı gelir. 14- Kabrin üzerini balık sırtı gibi yapmak. 15- Kerpiç kullanmak. 16- Pişmiş tuğla kullanmamak. Çivi, tuğla gibi fırınlanmış şeyleri kabrin içinde kullanmak mekruhtur. Kabrin üstünü, dışardan tuğla ve mermerle örtmek caizdir. 17- Toprağı başında sadaka vermek. 18- Kabir başında dua etmek. [Sadakayı ve duayı geciktirmemek. 40. ve 52. gece gibi bid'at olan işlerden uzak durmak.] 19- Borçların ödemek. 20- Telkini kendi vermek. 21- iskatını hemen yapmak. Ölünün namaz ve oruç borcu için, başkası onun yerine namaz kılamaz ve oruç tutamaz. Hadis-i şerifte buyuruldu ki: (Başkası yerine oruç tutulmaz ve namaz kılınmaz. Fakat onun orucu ve namazı için fakir doyurulur.) [Nesai] 22- Mezar taşına caiz olmayan ifadeler yazdırmamak. Mesela Fatiha veya Besmele veya ayet yazmak caiz değildir. Latin harfleriyle de caiz olanı yazmamalıdlf. Başkaları uzun yıllardan beri yazıyorsa da, caiz değildir. 23- Vasiyetlerini yerine getirmek. Dine uygun değilse yerine getirilmez. 24- Namazıardan sonra dua edip, sevapıarını onların ruhlarına göndermek. Hadis-i şerifte buyuruldu ki: (Ana-babasına asi olan, vefatıarından sonra, onlar için dua etse, Allahü teala, onu, ana-babasına itaat edenlerden yazar.) [ibni Ebiddünya] 25- Sevabı onlara olmak üzere oruç tutmak. 26- Sevabı onlara olmak üzere hac etmek. Alimlerin çoğuna göre ana-baba için hac caizdir. Hadis-i serifte buyuruldu ki: (Ölmüş' ana-babası adına hac edene, hem kendi, hem de ana-babası için hac yapmış sevabı verilir. Ana-babasının ruhuna müjde verilir.) [Dare Kutni] 27- Sevabı onlara olmak üzere sadaka vermek. Hadis-i şeriflerde buyuruldu ki: (Sadaka verirken, sevabını müslüman ana-babanızın ruhuna niye hediye etmezsiniz? Hediye ederseniz, verdiğiniz sadakanın sevabı, onların ruhuna gideceği gibi, sevabından hiçbir şey eksilmeden size de yazılır.) [Taberani] 28- Kabirlerini ziyaret edip Kur'an-ı kerim okumaııdır. Hadis-i şerifte buyuruldu ki: (Ana-babasının veya birinin kabrini ihlasla ve mağfiret umarak ziyaret eden, kabul olmus bir hac sevabı alır ve bunu adet edinenin kabrini de 29- Kabirlerini Cuma günleri ziyaret etmek. Hadis-i şerifte buyuruldu ki: (Ana-babanın kabrini, Cuma günleri ziyaret edenin günahları affolur, haklarını ödemiş olur.) [Tirmizi] 30- Ziyarette dua ve Kur'an-ı kerim okumakla meşgulolmak, uygunsuz söz söylememek. 31- Sağlıklarında incinmiş iseler, çocuk salih olunca razı olurlar. Onların öğrettikleri iyi şeylerle amel ettiği müddetçe, sevabı onlara da ulaşır. 32- Onlardan kötü bir yol edinmiş ise, her yaptığından onlara da günah ve azap gider. Bunun için, onlardan veya onların vasıtası ile öğrendiği kötü şeyleri terk etmeli, kendi kötü amelleri ile, onlara kabirde azap ettirmemelidir. 33- Ana-babaya sövmemek. Hadis-i şerifte, (Ana-babaya sövmek büyük günahtır) buyuruldu. (Buhari) Yani birinin ana-babasına söversen, o da senin ana-babana sövebilir. 34- Yakınlarına iyi davranmak. Hadis-i serifte buyuruldu ki: (Ölmüş ana-baba için dua ve istiğfar'etmek, borçlarını ödemek, dostlarına ikram etmek, onların yakınlarını ziyaret etmek, iyi davranmak suretiyle onlara ikramda bulunun.) [Hakim] 35- Dostlarını ziyaret etmek. Hadis-i şerifte buyuruldu ki: (Babası öldükten sonra, onun dostlarını ziyaret eden, en iyi iyiliği yapmış olur.) [Müslim] 36- Dostları ile görüşmek. Hadis-i şerifte (iyiliklerin en mükemmeli, baba dostunu görüp gözetmektir) buyuruldu. (Müslim) 37- Fıtır bayramında, sevabı onlara olmak üzere sadaka-i fıtır vermek. 38- Kurban bayramında sevabı onlara olmak üzere kurban kesmek. 39- Ana-babanın sevdiği yemeği yapıp, fakirlere verip ruhlarını şad etmek. 40- Kötülüklerini söylememek. Hadis-i şerifte (Ölülerinizi hayırla anın, iyiliklerini söyleyin, kötülüklerini açıklamayın) buyuruldu. (Tirmizi)

TOPLUM

CEMİL ABİ! YANINDAYIM
Akın Aydın
10.02.2010
YA HABİBİ...
Akın Aydın
28.08.2009
ÇOCUKLARDAN, ANNE-BABALARA TAVSİYELER
Uğur Arslan
03.04.2009
İSLAMIN KADINA BAKIŞI -1-
Akın Aydın
24.03.2009
EKONOMİK KRİZ PSİKOLOJİMİZİ NASIL ETKİLİYOR?
Uğur Arslan
12.03.2009
VERİMLİ DERS ÇALIŞMAYI BİLİYOR MUYUZ?
Uğur Arslan
27.02.2009
SEVGİLİLER GÜNÜ
Saffet Aydın
14.02.2009
HATIRLAYAN GÖNÜLLERE
Akın Aydın
23.01.2009
HORASAN VALİSİNİN NASİHATI
Şener Karahan
08.11.2008
ANA BABA HAKLARI
Akın Aydın
25.08.2008
DİN AĞACININ İÇİNDEKİ KURT; NİFAK!
Akın Aydın
25.08.2008
RAMAZAN, 1 EYLÜL’DE BAŞLIYOR
Mete Berber
18.08.2008
DÜNYA DA TÜRK TÜRKİYE'DE ARTVİN'Lİ
Serkan Çelik
31.05.2008
ANNE BABA HAKKI
Şener Karahan
13.05.2008
ARTVİN İNSANI
Ebru Gül
05.05.2008
NE ÇOK SEY ANLATİR GÖZYASLARI
Mete Berber
18.04.2008
GENÇLERİMİZE NE OLUYOR...
Selçuk Berber
10.04.2008
HEPİMİZİN KALBİNDE VARDIR İNCEDEN BİR ÇİZİK.
Barış Altun
25.02.2008
KARNE KORKUSUNU HEP BİRLİKTE YENELİM
Uğur Arslan
04.01.2008
KURBAN BAYRAMI
Mete Berber
17.12.2007
ŞAVŞATLILARIN UNUTAMADIĞI DOKTOR
Fevzi Torun
14.11.2007
BİRİ BENİ BİLGİLENDİRSİN?
Sevda İnce
22.10.2007
ASLINDA VAROLAN AMA SONRADAN OLUNAN AKRABALIKLAR
Murat Karahan
10.08.2007
KENDİ DÜNYASINDA BABALAR...
Ebru Gül
20.06.2007
İYİKİ ARTVİNLİYİM.
Ebru Gül
18.06.2007
KİMLERDENSİNİZ
Murat Karahan
05.06.2007
BU SORULARIN CEVAPLARINI BİLEN VARMII ??
Mete Berber
04.06.2007
SOY AĞACI
Uğur Arslan
09.05.2007
İSTANBUL' U YAŞAMAK
Ebru Gül
05.05.2007
HERKES BABA OLAMAZ Kİ....!
Uğur Arslan
27.04.2007
AİLEDE ÇOCUK EĞİTİMİ
Uğur Arslan
20.04.2007
KIŞKIRTMALARA DİKKAT
Yavuz Kaya
19.04.2007